Επιστημη

Πρόγραμμα "Επιστημονικές μελέτες"

Η γενετικη διαφοροποιηση του μιτοχονδριακου γονιδιωματοΣ και η συν-εξελιξη του με το πυρηνικο γονιδιωμα ωΣ εναΣ μηχανισμοΣ ειδογενεσηΣ στα χερσαια σαλιγκαρια του Ελλαδικου χωρου

Τμημα ΒιολογιαΣ, Σχολη Θετικων Επιστημων, Εθνικο και Καποδιστριακο Πανεπιστημιο Αθηνων

2010

 

Τα μιτοχόνδρια είναι τα εργοστάσια παραγωγής κυτταρικής ενέργειας και είναι απαραίτητα για τη ζωή αλλά μερικές φορές και για το θάνατο των κυττάρων. Έχουν το δικό τους DNA που και αυτό, όπως και το υπόλοιπο γενετικό υλικό, εξελίσσεται. Μάλιστα, επειδή πιστεύεται ότι η εξέλιξή του γίνεται με σταθερό ρυθμό και χωρίς προσαρμοστικά άλματα, το μιτοχονδριακό DNA χρησιμοποιείται ευρέως για το μέτρημα του εξελικτικού χρόνου. Για παράδειγμα, τέτοιες μετρήσεις υποστηρίζουν την Αφρικανική καταγωγή του ανθρώπου. Είναι όμως πραγματικά ουδέτερη η εξέλιξη του DNA του μιτοχονδρίου ή επηρεάζεται από την εξέλιξη του υπόλοιπου πυρηνικού γενετικού υλικού; Η άποψη της συν-εξέλιξης ακούγεται λογική αφού για την παραγωγή ενέργειας είναι απαραίτητη η στενή συνεργασία πυρηνικών και μιτοχονδριακών γονιδίων. Μάλιστα, τελευταία έχει προταθεί ότι η απουσία μιας τέτοιας καλής συνεργασίας μπορεί να οδηγήσει σε αναπαραγωγικούς φραγμούς και άρα στην εμφάνιση νέων ειδών.

Η μελέτη αυτή υλοποίησε τον έλεγχο της υπόθεσης της συν-εξέλιξης με σαφή και ακριβή τρόπο. Για τον σκοπό αυτό χρησιμοποιήθηκαν πληθυσμοί από τρία γένη χερσαίων σαλιγκαριών στους οποίους αναλύθηκαν μοριακά ένα πυρηνικό και ένα μιτοχονδριακό γονίδιο που συνεργάζονται στενά για την παραγωγή ενέργειας.
Τα ευρήματα της μελέτης παρέχουν ενθαρρυντικές ενδείξεις υπέρ της ισχύος αυτού του μηχανισμού ως μηχανισμού ειδογένεσης των χερσαίων σαλιγκαριών του Ελλαδικού χώρου. Ταυτόχρονα, τα αποτελέσματα κατέδειξαν ότι το επίπεδο στο οποίο είναι πιο πιθανή η ανίχνευση της δράσης αυτού του μηχανισμού είναι αυτό της διαφοροποίησης μεταξύ πληθυσμών του ιδίου είδους που σήμερα απέχουν μεταξύ τους γεωγραφικά, αλλά που στο παρελθόν διατηρούσαν μια επαφή.

Τέλος, η μελέτη αυτή συνεισφέρει στην κατανόηση πολύπλοκων μηχανισμών εξέλιξης και παρέχει σημαντικές πληροφορίες και νέα δεδομένα για την προσαρμοστικότητα των βιοενεργειακών μηχανισμών του κυττάρου.

Τελική αναφορά

ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ

Συντονιστής:

Παρμακέλης Αριστείδης, Λέκτορας, Τμήμα Βιολογίας, Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών

Μέλη Ομάδας:

Κοτσακιόζη Παναγιώτα, Υποψήφια Διδάκτορας, Τμήμα Βιολογίας, Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών

Γκιώκας Σίνος, Λέκτορας, Τομέας Βιολογίας Ζώων, Τμήμα Βιολογίας, Πανεπιστήμιο Πατρών

Πανεπιστημιούπολη, Ζωγράφου

15701 Αθήνα

Τηλ.: 210 72 74 397

Φαξ: 210 72 74 065

secr@biol.uoa.gr

www.biol.uoa.gr

menuShadow